Nội dung chính
Xe tăng và các hệ thống bọc giáp, từng được mệnh danh là “vua chiến trường”, đang quay trở lại trong các cuộc tấn công của Nga sau thời gian dài bị đẩy ra hậu trường do áp lực từ UAV Ukraine.
1. Bối cảnh: Xe tăng rời xa mặt trận
Trong vòng một năm qua, lực lượng Nga thực hiện nhiều đợt tiến công quy mô lớn trên miền Đông Ukraine, chủ yếu dựa vào các đơn vị bộ binh di chuyển qua các khe hở phòng thủ. Song song đó, các xe tăng hùng mạnh hầu như không xuất hiện vì chúng bị xem là mục tiêu dễ bị tấn công bởi các máy bay không người lái (UAV) hiện đại.
2. Chiến thuật ghép cặp yểm trợ UAV
Bộ Quốc phòng Nga vừa công bố một mô hình mới: mỗi cặp hai xe tăng sẽ được hỗ trợ liên tục bởi một UAV. Một xe giữ vị trí tách rời để thực hiện hỗ trợ hỏa lực, trong khi xe còn lại di chuyển nhanh tới tuyến tiếp xúc. UAV đóng vai trò “điều phối trung tâm” – phát hiện mục tiêu, hiệu chỉnh pháo độ và cung cấp tình báo thời gian thực.
Hai xe liên tục hoán đổi vai trò, tránh việc một chiếc trở thành mục tiêu tĩnh, đồng thời duy trì mật độ hỏa lực mạnh mẽ trên các tuyến của đối phương. Cách tiếp cận này làm lệch nhịp hệ thống tấn công của Ukraine và tạo điều kiện cho các cuộc đột phá nhanh chóng.
2.1. So sánh với học thuyết Liên Xô
Theo học thuyết truyền thống, một cuộc tấn công bắt đầu bằng pháo binh dồn dập, sau đó là làn sóng xe tăng và cuối cùng là bộ binh cơ giới chiếm đóng. Chiến thuật mới phá vỡ quy trình này: thay vì tập trung một khối lượng lớn xe tăng vào một thời điểm, các cặp xe di chuyển linh hoạt, dựa vào UAV để duy trì nhận thức chiến trường.
3. Thách thức và giới hạn
Mặc dù mang lại ưu thế nhanh, chiến thuật này vẫn gặp ba rào cản lớn:
- Rủi ro bị UAV phản công: Xe tăng dù di chuyển linh hoạt vẫn phát ra tiếng ồn và khói lửa, dễ dàng bị các UAV trang bị cảm biến hạ tầng và thuật toán AI phát hiện.
- Phụ thuộc vào liên kết dữ liệu: Sự phối hợp giữa hai xe và UAV đòi hỏi kết nối ổn định. Các lực lượng điện tử của Ukraine có khả năng gây nhiễu, làm giảm hiệu quả hiệp đồng.
- Hậu cần khan hiếm: Xe tăng tiêu thụ lượng lớn diesel; trong một mặt trận dài hơn 1.000 km, việc duy trì nguồn cung cho các đơn vị di chuyển nhanh là thách thức, nhất là khi các UAV Ukraine thường nhắm vào các xe tải tiếp tế.
4. Triển vọng ngắn hạn
Nếu Nga muốn đạt được bước tiến đáng kể trước hệ thống phòng thủ Ukraine, việc đưa xe tăng trở lại – dù ở quy mô hạn chế – là cần thiết. Chiến thuật ghép cặp yểm trợ UAV có thể cung cấp hỏa lực bổ sung cho các đơn vị bộ binh, giúp chúng đột nhập sâu hơn và duy trì kiểm soát các khu vực chiếm được.
Trong bối cảnh các làn sóng bộ binh truyền thống ngày càng khó thực hiện do UAV giám sát, mô hình này có thể trở thành một giải pháp trung gian cho đến khi công nghệ phòng thủ không người lái của Nga được cải tiến.
5. Kết luận
Chiến thuật mới không chỉ là một “bước ngoặt” tạm thời mà còn phản ánh xu hướng toàn cầu: UAV ngày càng trở thành “trụ cột” trong mọi mặt trận, thay thế một phần vai trò truyền thống của pháo binh. Tuy nhiên, để duy trì ưu thế, Nga cần giải quyết các vấn đề về phát hiện, liên lạc và hậu cần – ba yếu tố quyết định sự thành công lâu dài của bất kỳ lực lượng chiến tranh công nghệ cao nào.
